Tabletten Tablete Vergi

Son bir yılda doğrudan yatırım ve portföy yatırımları (sıcak para) alanlarında Türkiye’ye giriş yapan yabancı sermaye tutarında bir azalma gözlendiği gibi mevcuttaki sıcak para portföyünden de çıkış yaşanıyor. Bu kapsamda yılbaşından bu yana 13 milyar Dolar civarında bir çıkış söz konusu oldu. Yurtdışı yerleşiklerin iç borç stokundaki payına baktığımızda bu durumu net olarak görüyoruz. 2004’te %7,1 olan yabancı payı 2012’de %23,2 ile zirveye ulaşmış ve 2020 Temmuz itibariyle %3,6 oranına inmiş durumda. Belki abartmış olabilirim ama Kayseri Erciyes dağına amatör tırmanış yapan bir kişi olarak grafiği bir an Erciyes’e benzettim.     Yabancılar neden gelmiyor diye araştırdığımızda şunların yazılıp çizildiğini görüyoruz: 1- CDS (risk primimiz) çok yüksek, 2- Türkiye’ye ve Türk Lirasına güven düşük 3- Merkez Bankasına güven düşük 4- Hukukun üstünlüğüne ilişkin beklentiler yüksek 5- İş dünyasını düzenleyici kuru...

2016 yılında yaşanan iç ve dış ekonomik ve siyasal gelişmeler sonucunda Türk Lirası ABD Doları karşısında %19,6, Avro karşısında %15,5 oranında değer kaybetti. Bunun anlamı, işletmelerin yabancı para cinsinden olan yükümlülüklerini karşılayabilmeleri için 1 Dolarlık borç için 19,6 TL, 1 Avroluk borç için 15,5 TL ek kaynağa ihtiyaç duyuyor olmalarıydı. 2008 krizinden sonra ABD ve Avrupa Merkez Bankasının adeta Best Seller Roman basan matbaalar gibi harıl harıl Dolar ve Avro bastığı ve bu paraları finans kuruluşlarına negatif faizlerle verdiği bir dönem yaşadık. Finans kuruluşları bu paraların tamamını tabii ki ABD’de ya da Avro bölgesinde tutmadılar. Bir kısmını bizim gibi gelişmekte olan ülkelere getirdiler. 2010’da 1 TL, 1 ABD Doları olacak mı sorularının yaşandığı günlere şahit olduk. Gel zaman git zaman artık paraların bir kısmının anavatanlarına dönme zamanı geldi. Ancak bu eve dönüş süreci sırasında yaşanan başka iç ve dış kırılmalar ve manipülatif hareketler yabancı paralar...